این دوره باید با دوره آموزش کاربری SAP PM تفاوت اساسی داشته باشد. هدف صرفاً یادگیری ثبت اعلان خرابی یا ایجاد دستور تعمیر نیست؛ بلکه تربیت فردی است که بتواند فرایندهای نگهداشت یک سازمان صنعتی را تحلیل کند، نیازمندی‌های کسب‌وکار را به راهکار SAP تبدیل کند، ساختار داده و تنظیمات را طراحی کند، یکپارچگی ماژول‌ها را بشناسد، سناریوهای آزمون را تدوین کند و در استقرار و پشتیبانی سامانه مشارکت مؤثر داشته باشد.

با توجه به اینکه دوره جامع مقدماتی قبلی در قالب ۳۲ ساعت تعریف شده بود، پیشنهاد من این است که دوره تربیت مشاور در قالب ۸۰ ساعت آموزشی طراحی شود؛ به‌گونه‌ای که آموزش فرایند، کار عملی در سیستم، پیکربندی منتخب و شبیه‌سازی پروژه پیاده‌سازی را پوشش دهد.

۱. مشخصات و چارچوب دوره

۲. نقشه کلان دوره

مرحله اول: شناخت کسب‌وکار

تحلیل فرایندها، مصاحبه با کاربران، شناسایی مسئله و نیازمندی‌ها

مرحله دوم: طراحی راهکار

ساختار سازمانی، داده‌های پایه، اعلان‌ها، دستورها و برنامه‌ریزی نگهداشت

مرحله سوم: پیکربندی و یکپارچگی

تنظیمات منتخب، ارتباط با MM و FI/CO، هزینه‌ها و گردش کار

مرحله چهارم: آزمون و استقرار

مهاجرت داده، آزمون یکپارچه، مدیریت خطا، راه‌اندازی و تحویل پروژه

۳. سرفصل تفصیلی دوره ۸۰ ساعته

ماژول ۱ — نقش مشاور SAP و معماری راهکار | ۴ ساعت

• تفاوت نقش کاربر نهایی، Key User، مشاور Functional، مشاور فنی و Solution Architect
• جایگاه SAP S/4HANA Asset Management در معماری سازمان
• تفاوت مفهومی PM، EAM و Asset Management
• شناخت SAP Fiori، ساختار محیط توسعه و آزمون و محیط عملیاتی
• چرخه عمر پروژه پیاده‌سازی: Discover، Prepare، Explore، Realize، Deploy و Run
• آشنایی با Fit-to-Standard و استفاده از فرایندهای استاندارد
• مستندسازی تصمیم‌های طراحی و ثبت مسائل پروژه

خروجی کارگاه: ترسیم نقشه اولیه راهکار SAP PM برای یک کارخانه یا شرکت EPC.

ماژول ۲ — تحلیل کسب‌وکار و استخراج نیازمندی‌ها | ۶ ساعت

• شناخت ساختار واحد نگهداشت، تعمیرات، قابلیت اطمینان، انبار و تدارکات
• روش مصاحبه با مدیر نگهداشت، برنامه‌ریز، سرپرست و تکنسین
• بررسی فرایندهای As-Is و طراحی فرایندهای To-Be
• شناسایی نقاط درد: خرابی‌های تکراری، توقف تولید، کمبود قطعات و هزینه‌های نامشخص
• طراحی نقشه فرایندهای اصلاحی، اضطراری و پیشگیرانه
• تهیه فهرست نیازمندی‌های Functional و Non-functional
• تدوین ماتریس ردیابی نیازمندی‌ها (Requirements Traceability Matrix)
• تحلیل شکاف فرایندی و تفکیک نیازهای استاندارد از نیازهای سفارشی
• ثبت فرضیات، محدودیت‌ها، ریسک‌ها و تصمیم‌های طراحی

خروجی کارگاه: سند نیازمندی‌های کسب‌وکار و ماتریس شکاف برای یک سایت صنعتی.

ماژول ۳ — طراحی ساختار سازمانی و داده‌های پایه فنی | ۱۰ ساعت

• طراحی ساختار سازمانی مرتبط با Plant، Maintenance Plant و Maintenance Planning Plant
• ارتباط ساختار نگهداشت با Company Code و سایر ساختارهای مرتبط
• طراحی Work Center و ظرفیت نیروی انسانی
• طراحی سلسله‌مراتب Functional Location
• ایجاد و طبقه‌بندی Equipment
• ارتباط Equipment و Functional Location با دارایی ثابت
• Equipment BOM و Functional Location BOM
• Serial Number و اطلاعات فنی تجهیزات
• طراحی Measuring Point و Counter
• آشنایی با Classification، Characteristics و Catalogs
• طراحی Task Listهای عمومی و اختصاصی تجهیزات
• اصول کدگذاری دارایی‌ها، نام‌گذاری و جلوگیری از داده‌های تکراری
• طراحی الگوی داده پایه و قواعد کنترل کیفیت داده
• بررسی ارتباط Linear Asset Management با دارایی‌های خطی، در صورت تناسب با دامنه پروژه

خروجی کارگاه: سند طراحی داده‌های پایه شامل ساختار دارایی، قواعد کدگذاری، نمونه Equipment و BOM.

ماژول ۴ — طراحی فرایند اعلان و دستور نگهداشت | ۱۰ ساعت

• تحلیل فرایند Maintenance Notification
• طراحی انواع اعلان متناسب با سناریوهای سازمان
• تعیین اولویت، خرابی، علت، بخش معیوب و اقدام انجام‌شده
• طراحی فرایند بررسی، تأیید، رد و تبدیل اعلان به دستور
• انتخاب نوع Maintenance Order متناسب با فرایند
• طراحی Operation، Work Center و عملیات اجرایی
• تخصیص قطعات، خدمات، ابزار و نیروی انسانی
• شناخت System Status و User Status
• چرخه عمر دستور: ایجاد، برنامه‌ریزی، آزادسازی، اجرا، تأیید و بستن
• ثبت Breakdown و بررسی سوابق خرابی
• مدیریت ارتباط میان اعلان، دستور، تجهیز و سوابق فنی
• بررسی وضعیت‌های عملیاتی مانند REL، CNF و TECO و وابستگی رفتار آن‌ها به تنظیمات سیستم
• طراحی گردش کار برای خرابی‌های بحرانی و درخواست‌های اضطراری

خروجی کارگاه: سند طراحی فرایند اعلان و دستور نگهداشت به همراه سناریوهای اجرایی و وضعیت‌های مورد انتظار.

ماژول ۵ — برنامه‌ریزی، زمان‌بندی و کنترل اجرای تعمیرات | ۸ ساعت

• تبدیل درخواست تعمیر به کار قابل برنامه‌ریزی
• طراحی عملیات و توالی فعالیت‌ها
• برآورد زمان کار و نیاز منابع
• برنامه‌ریزی ظرفیت Work Center
• بررسی دسترس‌پذیری قطعات و خدمات
• تفکیک برنامه‌ریزی، زمان‌بندی و آزادسازی دستور
• مدیریت Maintenance Backlog
• اولویت‌بندی تعمیرات بر اساس بحرانی بودن تجهیز و ریسک توقف
• هماهنگی برنامه نگهداشت با برنامه تولید
• مدیریت کارهای عقب‌افتاده و بازبرنامه‌ریزی
• بررسی شاخص‌های Schedule Compliance و Planned Maintenance Ratio
• آشنایی با قابلیت‌های برنامه‌ریزی پیشرفته، در صورت وجود در راهکار و مجوزهای سازمان

خروجی کارگاه: طراحی فرایند برنامه‌ریزی هفتگی تعمیرات و تهیه گزارش Backlog.

ماژول ۶ — نگهداشت پیشگیرانه، عملکردمحور و پیش‌بینانه | ۸ ساعت

• طراحی Task List برای بازرسی، سرویس و تعمیرات دوره‌ای
• ارتباط Task List، Maintenance Item و Maintenance Plan
• Single-Cycle Maintenance Plan
• Strategy-Based Maintenance Plan
• برنامه‌ریزی بر اساس ساعت کارکرد، کیلومتر و شمارنده
• Multiple Counter Plan
• زمان‌بندی برنامه‌ها و تولید دستورهای نگهداشت
• ثبت نتایج بازرسی و داده‌های عملکردی
• تحلیل روند خرابی و شناسایی تجهیزات مسئله‌دار
• معرفی Predictive Maintenance، حسگرها و IoT
• معرفی قابلیت‌های تحلیلی و نقش SAP Analytics Cloud
• تعیین مواردی که به راهکارهای مکمل، داده‌های حسگری یا مجوزهای جداگانه نیاز دارند

خروجی کارگاه: طراحی برنامه نگهداشت پیشگیرانه برای تجهیزات بحرانی و تعریف شاخص‌های پایش.

ماژول ۷ — پیکربندی منتخب SAP PM و طراحی راهکار | ۱۰ ساعت

این بخش نقطه تمایز دوره تربیت مشاور با دوره کاربری است. تمرین‌های پیکربندی باید در محیط مجاز آموزشی و با توجه به نسخه سامانه انجام شوند.

• ساختار کلی تنظیمات SAP S/4HANA Asset Management
• بررسی تنظیمات سازمانی و ارتباط آن‌ها با فرایندهای نگهداشت
• طراحی Notification Type و تنظیمات مرتبط
• طراحی Order Type و پارامترهای کنترلی دستور
• تنظیم Priority، Number Range و Status Profile
• بررسی Control Key و اثر آن بر عملیات
• تنظیمات مرتبط با Task List و Maintenance Plan
• بررسی پارامترهای برنامه‌ریزی و زمان‌بندی
• تحلیل اثر تنظیمات بر رفتار فرایند انتها به انتها
• اصول تفکیک تنظیمات توسعه، آزمون و تولید
• مستندسازی تنظیمات و ثبت تصمیم‌های طراحی
• بررسی Transport و انتقال تغییرات در سطح متناسب با محیط آموزشی
• آشنایی با Authorizations و نقش‌های کاربری
• روش عیب‌یابی خطاهای ناشی از تنظیمات

خروجی کارگاه: یک بسته مستندات پیکربندی منتخب شامل تصمیم طراحی، تنظیمات انجام‌شده، نتایج آزمون و ملاحظات انتقال.

ماژول ۸ — یکپارچگی SAP PM با سایر ماژول‌ها | ۸ ساعت

• PM–MM: قطعات یدکی، انبار، رزرو، صدور کالا و تدارکات
• PM–Procurement: درخواست خرید، سفارش خرید و تأیید خدمات
• PM–FI/CO: هزینه‌های واقعی، مراکز هزینه و تسویه دستور
• PM–Asset Accounting: ارتباط تجهیزات و دارایی‌های ثابت
• PM–PP: هماهنگی تعمیرات با تولید و توقف‌های برنامه‌ریزی‌شده
• PM–PS: ارتباط با پروژه‌ها و عناصر WBS در سناریوهای مرتبط
• PM–QM: بازرسی‌ها و کنترل کیفیت، متناسب با فرایند
• PM–HSE: ملاحظات ایمنی و مجوزهای کاری، در محدوده راهکار مورد استفاده
• تحلیل وابستگی‌های داده‌ای و فرایندی میان ماژول‌ها
• طراحی سناریوهای یکپارچه و بررسی نقاط تحویل اطلاعات
• تحلیل خطاهای متداول ناشی از داده ناقص یا تنظیمات ناسازگار

خروجی کارگاه: ماتریس یکپارچگی، نقشه جریان اطلاعات و سناریوهای آزمون بین‌ماژولی.

ماژول ۹ — مهاجرت داده، آزمون، گزارش‌گیری و راه‌اندازی | ۸ ساعت

• برنامه‌ریزی مهاجرت داده‌های دارایی و سوابق نگهداشت
• پاک‌سازی، نگاشت و اعتبارسنجی داده‌ها
• طراحی Migration Mapping برای Functional Location، Equipment، BOM و Task List
• تدوین سناریوهای Unit Test، Integration Test و User Acceptance Test
• تهیه Test Script و معیار پذیرش
• ثبت خطا، تحلیل علت و مدیریت Defect
• آزمون فرایند انتها به انتها از اعلان تا بستن و تسویه
• برنامه‌ریزی Cutover و کنترل آمادگی داده و کاربران
• مدیریت ریسک‌های Go-live و پشتیبانی اولیه
• طراحی گزارش‌های مدیریتی و KPIها
• MTBF، MTTR، Availability، Backlog، Schedule Compliance و هزینه نگهداشت
• معرفی گزارش‌های SAP Fiori و ابزارهای تحلیلی متناسب با نسخه و مجوز

خروجی کارگاه: بسته آزمون شامل Test Script، ماتریس ردیابی نیازمندی‌ها، گزارش خطا و چک‌لیست آمادگی راه‌اندازی.

ماژول ۱۰ — پروژه جامع مشاوره و شبیه‌سازی پیاده‌سازی | ۸ ساعت

پروژه نهایی باید فراگیر را در موقعیت یک مشاور Functional قرار دهد، نه صرفاً یک کاربر سیستم.

سناریوی پیشنهادی: استقرار فرایندهای SAP PM برای یک کارخانه تولیدی یا سایت EPC با تجهیزات بحرانی، انبار قطعات یدکی و خدمات پیمانکاری.

مراحل پروژه:

1. شناخت مسئله و تدوین نیازمندی‌های کسب‌وکار.
2. طراحی فرایندهای As-Is و To-Be.
3. طراحی ساختار سازمانی و داده‌های پایه.
4. طراحی فرایند اعلان، دستور و نگهداشت پیشگیرانه.
5. تعیین تنظیمات منتخب و ثبت تصمیم‌های طراحی.
6. ترسیم نقاط یکپارچگی با MM و FI/CO و سایر ماژول‌های مرتبط.
7. تدوین سناریوهای آزمون و اجرای نمونه در سیستم.
8. طراحی گزارش KPI و ارائه پیشنهادهای بهبود.
9. تهیه فهرست ریسک‌ها، مسائل باز و برنامه استقرار.
10. ارائه نهایی راهکار در قالب جلسه دفاع مشاوره‌ای.

خروجی نهایی: بسته طراحی راهکار SAP PM شامل مستندات فرایندی، مدل داده، تنظیمات منتخب، سناریوهای آزمون، KPIها و نقشه راه استقرار.

۴. جدول ساعات دوره

۵. روش تدریس پیشنهادی

آموزش مفهومی و تحلیل فرایند

۲۰٪ — اصول مشاوره، فرایندهای نگهداشت و تصمیم‌های طراحی

نمایش و تمرین عملی در SAP

۳۵٪ — داده‌های پایه، اعلان، دستور، برنامه‌ریزی و تنظیمات منتخب

کارگاه تحلیل و طراحی

۲۰٪ — نیازمندی‌ها، طراحی راهکار، یکپارچگی و آزمون

پروژه نهایی

۲۵٪ — ارائه و دفاع از بسته طراحی مشاوره‌ای

۶. نظام ارزیابی فراگیران

پیشنهاد می‌شود حد نصاب قبولی ۷۰ از ۱۰۰ باشد و برای دریافت گواهی پایان دوره، تحویل پروژه نهایی نیز الزامی شود. گواهی صادرشده توسط برگزارکننده، گواهی گذراندن دوره است و به‌خودی‌خود معادل گواهی رسمی SAP نیست.

۷. خروجی‌های قابل تحویل در پایان دوره

فراگیر باید بتواند نمونه‌ای از اقلام زیر را تهیه کند:

• سند نیازمندی‌های کسب‌وکار (Business Requirements Document)
• نقشه فرایندهای As-Is و To-Be
• سند طراحی راهکار (Solution Design)
• الگوی ساختار سازمانی و داده‌های پایه
• مستندات تنظیمات منتخب (Configuration Workbook)
• ماتریس یکپارچگی ماژول‌ها
• سناریوهای آزمون و Test Script
• ماتریس ردیابی نیازمندی‌ها
• گزارش KPI و تحلیل عملکرد نگهداشت
• چک‌لیست Cutover و آمادگی Go-live
• فهرست ریسک‌ها، مسائل باز و پیشنهادهای بهبود

۸. منابع و ملاحظات تخصصی

برای تدوین محتوای نهایی و تطبیق تمرین‌ها با نسخه هدف، منابع رسمی SAP مانند SAP Learning و SAP Training باید بررسی شوند. مسیرها، اپلیکیشن‌ها، قابلیت‌های پیکربندی و امکانات گزارش‌گیری به نسخه SAP S/4HANA و نوع استقرار (On-Premise، Private Cloud یا Public Cloud) وابسته‌اند.

همچنین، دوره ۸۰ ساعته برای ایجاد پایه حرفه‌ای مشاوره و اجرای یک پروژه آموزشی طراحی شده است؛ اما جایگزین تجربه پروژه واقعی، آموزش عمیق همه تنظیمات، توسعه ABAP، امنیت تخصصی یا آمادگی تضمین‌شده برای آزمون رسمی SAP نیست.